Gmina Duszniki Zdrój obejmuje swym zasięgiem południowo-zachodnią część Obniżenia Dusznickiego oraz znaczną część Gór Orlickich i Bystrzyckich. Samo miasto zajmuje dolinę rzeki Bystrzycy Dusznickiej z jej dopływami: Podgórną i Jastrzębnikiem z Bramecką Wodą. Duszniki graniczą od wschodu i północy z Gminą Szczytna, a od północnego-zachodu z Gminą Lewin Kłodzki. Natomiast zachodnia i południowa granica miasta biegnąca powierzchnią szczytową Gór Orlickich stanowi zarazem granicę państwową z Republiką Czeską. W granicach administracyjnych gminy zawarte są wyodrębnione przestrzennie, wyizolowane kompleksami leśnymi, zespoły zabudowy o zróżnicowanej strukturze funkcjonalnej, a mianowicie: miasto, uzdrowisko, Podgórze, Graniczna, Zieleniec, Kozia Hala, Jamrozowa Polana i Wapienniki.
Miasto obejmuje całość kompleksu mieszkaniowego Dusznik z zapleczem usługowo-
przemysłowym, skupionego wokół zabytkowej dzielnicy śródmiejskiej. Uzdrowisko tworzy zespół zabudowy sanatoryjno-wypoczynkowo-usługowej, położonej na południe od miasta. Kompleksy leśne o charakterze parkowym, które otaczają je wokół, stwarzają korzystną izolację od zabudowy części miejskiej i Podgórza.Zabudowa śródmieścia i „dzielnicy” uzdrowiskowej obejmuje zbocza górskie i wypełnia dolinę Bystrzycy Dusznickiej i jej dopływów. Płaskie dno doliny rzeki, szerokie w części północnej, zwęża się w obrębie dzielnicy uzdrowiskowej, przechodząc dalej na południu w odcinek przełomowy. Krajobraz naturalny tej części miasta ma charakter podgórski, choć deniwelacje terenu są tu duże. Zbocza dolin przechodzą w strome, kopulaste wzgórza, których kulminacje osiągają 560 – 775 m n.p.m. (Wzgórze Rozalii – 560 m, Ceglana Góra – 611 m, Miejska Góra – 607 m, Ptasia Góra – 745 m, Ołtarz – 650 m, Stołek 761 m, Koniuch – 775 m).
Odmienny górski charakter krajobrazu dominuje na całości obszaru gminy powyżej uzdrowiska. Jest to obszar o szczególnych walorach krajobrazowych. Zalesione pasmo Gór Orlickich tworzy wyrównaną powierzchnię szczytową wzdłuż granicy państwa, ponad którą górują szczyty przekraczające wysokość względną 1000 m n.p.m. (Serlich – 1025 m, Zielony Garb – 1026 m, Orlica 1084 m). Poniżej w rejonie Zieleńca, Podgórza i Granicznej doliny górskich dopływów Bystrzycy Dusznickiej dzielą powierzchnię stokową gór na pojedyncze grzbiety (Przyjacielska Kopa – 737 m, Sołtysia Kopa – 895 m, Mylna -879 m, Borsuk – 843 m, Chybna – 775 m, Gajowa – 701 m, Jeleń – 801 m).
Wzdłuż całej długości górskiego odcinka Bystrzycy Dusznickiej płynie ona głęboko wciosaną doliną, która stanowi naturalną granicę pomiędzy pasmem Gór Orlickich i Bystrzyckich. W tym zespole zachował się w pełni naturalny, górski krajobraz.
Góry Bystrzyckie wkraczają na obszar miasta w części północno-wschodniej. Jest to część zalesionego, kopulastego kompleksu górskiego z kulminacjami Ptasia Góra (745 m n.p.m.) i Nawojowa (675 m n.p.m.).
